26 februari 2015
Als het aan de regering ligt, gaat het Nederlandse huwelijksvermogensrecht op de schop. Wat wil de regering gaan veranderen?
Nu is het nog zo dat als u niet naar de notaris gaat om huwelijkse voorwaarden op te stellen voordat u in het huwelijksbootje stapt u in de zogeheten algehele gemeenschap van goederen bent gehuwd. Al uw vermogen en dat van uw echtgeno(o)t(e) wordt gemeenschappelijk door het huwelijk, ook alle bezittingen en schulden die u al had toen u ging trouwen en in principe ook alle erfenissen en schenkingen. Mondiaal gezien loopt Nederland met dit systeem uit de pas. Nederland is nagenoeg het enige land ter wereld met dit systeem. De meeste landen hanteren als basis ofwel de koude uitsluiting, dus geen enkele vorm van gemeenschap ofwel een beperkte gemeenschap, een gemeenschap waarin alleen het vermogen vergaard tijdens het huwelijk valt, met uitzondering van erfenissen en schenkingen. Dat is ook waar de regering naar toe wil.
Als het wetsvoorstel in werking treedt, wordt het uitgangspunt een dergelijke beperkte gemeenschap zoals veel van ons omringende landen kennen. Vanzelfsprekend kunt u als u wat anders wilt naar de notaris om huwelijkse voorwaarden op te laten stellen. U kunt deze toespitsen specifiek op uw situatie. Internationaal gezien vormt Nederland als het wetsvoorstel wet wordt geen buitenbeentje meer. Als ander argument voor invoering van de beperkte gemeenschap wordt aangevoerd dat er meer maatschappelijk draagvlak zou bestaan voor een beperkte gemeenschap als wettelijk stelsel in plaats van een algemene gemeenschap. De meesten van u vinden het niet redelijk om voorhuwelijks vermogen en schenkingen c.q. nalatenschappen te delen, maar vinden wel dat het vermogen dat tijdens het huwelijk wordt vergaard het resultaat is van inspanningen van beiden en dus gedeeld moet worden. Nadeel is dat meer dan nu een administratie moet worden bijgehouden van het gemeenschappelijk en van het privé vermogen. Dat is nu in mindere mate omdat er geen privé vermogen is als u in gemeenschap bent gehuwd, behalve dan schenkingen en erfenissen onder uitsluitingsclausule verkregen.
Het is nog maar de vraag of dit wetsvoorstel het gaat halen. Ruim 10 jaar eerder is een gelijksoortig wetsvoorstel gelanceerd maar uiteindelijk verworpen. De vraag is of Nederland klaar is voor deze koerswijziging. De verschillende betrokken beroepsorganisaties zijn het ook nog niet helemaal met elkaar eens en in de literatuur worden al de nodige vraagtekens bij het wetsvoorstel opgeworpen. De tijd zal het uitwijzen.